NAUKA I KULTURA

Zjawisko zainteresowania, jak­kolwiek jest zapewne gotowością do intelektualnego zajmowania się jakimś przedmiotem i jest ujmowane przez psychologów ogólnych w relacji do innych zjawisk psychicznych, takich jak: uwaga, zapamiętywanie czy zaspokajanie potrzeby, rozpatruję tutaj w wymiarach głównie psychospołecznych1. Zainteresowa­nia w tym ujęciu są „podzielane z innymi", odzwierciedlają po­zycję jednostki w grupie, jej status społeczny, powiązania z gru­pami przynależności społecznej i społecznych aspiracji. Z tym ujęciem koresponduje wyróżnianie rodzajów wiedzy i nauki stosownie do kryteriów instytucjonalnych i wyobrażeń społecznych. Wśród instytucjonalnych kryteriów nauki przyjmu­je się w naszym społeczeństwie nie tylko standardy ocen uzna­wane przez kompetentne grona uczonych, lecz także takie kry­teria, jak objawienie (zob. dyscypliny wykładane na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim, jakie wymienia Informator nauki pol­skiej, np. dogmatyka spekulatywna), autorytet (ustalenia instan­cji partyjnych w kwestii wykładni „naukowego socjalizmu") albo konwencje (np. prawo konstytucyjne). W tekście tym wiedzę naukową pojmuję jako usystematyzowany wynik swoistego rodzaju poznawania.